Rudbekia

Pochodzi z Ameryki Północnej i Meksyku, Wysokość 30-250 cm. Ładne byliny parkowe, wysokie w grupach, niskie niezastąpione na rabatach. Liście skrętoległe, pojedyncze lub złożone, pędy przeważnie omszone, koszyczki kwiatowe duże, z wypukłym dnem kwiatowym, osadzone na długich szypułkach, pojedyncze lub zebrane w luźne wiechy baldachokształtne. Kwiaty języczkowe żółte, kwiaty rurkowe zielonawe, żółte lub brązowe. Rudbekia jest rozmnażana zwykle przez podział i z sadzonek „z piętką” oraz z wysiewu nasion na wiosnę. Wysokie odmiany sadzi się w odstępach 60-80 cm, niskie — 35-40 cm. W uprawie są łatwe i niewybredne. Rosną dobrze w każdej glebie, byle nie za suchej. Lubią stanowisko słoneczne lub półcieniste. Stosuje się na rabaty, grzędy kwiatowe (nadają się na kwiat cięty), pojedyncze rośliny na trawnikach i w grupach. Wysokie odmiany wymagają podpór i przywiązania. Rudbeckia fulgida — Rudbekia błyskotliwa. Wysokość 30-7-60 cm. Łodyga oraz liście mocno owłosione. Liście różnokształtne, szorstkie, od łopatkowo-lancetowatych, ogonkowych, całobrzegich na samym dole, do siedzących, całobrzegich lub odlegle piłkowanych w górnej części łodygi. Koszyczki kwiatowe od jednego do kilku na długich łodygach, średnicy do 12 cm. W koszyczku 12-20 kwiatów języczkowych żółtych, kwiaty rurkowe ciemnobrunatne tworzą środek koszyczka. Kwitną sierpień—październik. Roślina wytrzymała na mrozy. Rudbekię błyskotliwą stosuje się na rabaty bylinowe oraz na kwiat cięty. Z odmian na uwagę zasługują: R. fulgida ,Compacta’ — odmiana „zwarta”, wyróżnia się niższym wzrostem; R. fulgida var. sullivantii — rośnie wyłącznie w stanowiskach wilgotnych, silnie się rozrasta; R. fulgida .Goldsturm’ — R. błyskotliwa Goldsturm, ma podobne wymagania co R. błyskotliwa odm. Sullivanta, jest od tej ostatniej cenniejsza. Rudbeckia laciniata — Rudbekia naga. Wysokość, zależnie od odmiany 60-250 cm. Łodyga prosta, naga (stąd nazwa polska), nie rozgałęziona, liście szorstkie, dolne pierzastodzielne, najwyższe jajowate, całobrzegie. Kwiaty jężyczkowe ciemnożółte, kwiaty rurkowe czarnobrunatne, kuliste. Kwitnie lipiec—sierpień. Rozrasta się za pomocą rozłogów. Rudbekię nagą rozmnaża się przez podział lub z korzeniowych rozłogów. Stosuje się ją na rabaty bylinowe, grupy parkowe, do obsadzania zagród wiejskich. Z odmian można wyróżnić: R. laciniata ,Goldball’ — Rudbekia naga Złota kula, odmiana powszechnie znana, pełnokwiatowa, spotykana w ogrodach wiejskich całej Europy, zwykle przy płotach podtrzymujących wiotkie łodygi, nie nadająca się na rabaty, R. laciniata ,Goldquelle’ — odmiana w typie poprzedniej, ale niższa, 70-80 cm, nie przewracająca się, kwiaty średnicy 8 cm, kwitnie od lipca do września, nadaje się na rabaty, grupy ogrodowe, a także na kwiat cięty. Te dwie odmiany mogą rosnąć na suchych, lekkich glebach. Rudbeckia nitida — Rudbekia lśniąca. Wysokość do 200 cm. Liście jasnozielone, całobrzegie. Koszyczki kwiatowe duże, kwiaty języczkowe żółte, zwisające. Cenione są dwie odmiany: R. nitida ,Herbstsonne’ — odmiana znana od 50 lat, nie rozrastająca się, nie wymaga palikowania, kwiaty języczkowe zwisające, kwiaty rurkowe tworzą zielonkawy stożkowy środek; R. nitida ,Goldschirm’ — ma większe kwiaty języczkowe, bardziej odstające, dobra odmiana do grup nad wodą i w parku. Rudbeckia purpurea — Rudbekia purpurowa. Wysokość do 100 cm. Łodyga szorstka, ulistniona, przeważnie nie rozgałęziająca się na górze. Liście szorstkie, wydłużone, rozszerzające się w środku, nieco jajowate, większe na dole, mniejsze u góry. Koszyczki kwiatowe prawie zawsze pojedyncze. Kwiaty języczkowe krwiste, długości 5-6 cm, na końcu trójdzielne, kwiaty rurkowe czarnobrunatne, tworzą kulisty środek koszyczka kwiatowego. Kwitnie lipiec—wrzesień. Rudbekię purpurową rozmnaża się często z siewu, gorzej z podziału. Stosuje się ją na rabaty bylinowe, grupy ogrodowe. Do cennych odmian należy zaliczyć: R. purpurea .Earliest of Ali’ oraz R. purpurea ,The Kong’. Rudbeckia speciosa (R. newmanii) — Rudbekia okazała. Wysokość do 50 cm. Cała roślina mocno owłosiona. Łodyga rozgałęziająca się, ulistniona. Liście szerokolancetowate, szorstkie, nieregularnie rozmieszczone. Kwiaty języczkowe żółte, długości 3 cm, rurkowe czarnobrązowe. Kwitnie sierpień—październik. Rudbekię okazałą rozmnaża się z podziału i z nasion. Sadzić należy w odległościach 30 cm. Rudbekię okazałą stosuje się na rabaty bylinowe, grupy ogrodowe oraz na grzędy kwiatowe na kwiat cięty. W ostre bezśnieżne zimy wymaga lekkiego przykrycia.

Języczka

Pochodzi z Chin, Japonii. Potężne byliny parkowe, wysokość 100-300 cm. Liście duże, ozdobne, kwiaty żółte. Języczkę rozmnaża się przez podział, dobrze rośnie w stanowiskach wilgotnych i półcienistych, może rosnąć również w słońcu i w glebach suchszych, ale więdnie’w dni upalne. Lubi gleby próchniczne, żyzne. Sadzi się je w odstępach 50-100 cm. Stosuje się je w parku, w półcieniu, w mokrych miejscach nad wodą, pojedynczo i w grupach ogrodowych. Ligularia clivorum — Języczka pomarańczowa. Wysokość 100-150 cm. Liście dekoracyjne, duże, okrągłe, o brzegach ząbkowanych, koszyczki kwiatowe średnicy 10 cm, żółtopomarańczowe, zebrane w wierzchołki baldachokształtne. Kwitnie sierpień—październik. Wytrzymuje nasze warunki klimatyczne. Gatunek można rozmnażać z nasion. W uprawie są stosowane odmiany: L. clivorum .Desdemona’ — o łodygach i liściach ciemnopurpurowych, koszyczkach kwiatowych czerwonopomarańczowych; L. clivorum .Otello’ — o liściach wpadających w purpurę, koszyczkach dużych, ciemnopurpurowych; L. clivorum .Orange Queen’ — o kwiatach ciemnopomarańczowych. Ligularia przewalskii — Języczka Przewalskiego. Wysokość do 120 cm. Liście ostro wycinane, koszyczki kwiatowe jasnożółte, w kwiatostanach kłosokształtnych, wąskich, lekkich. Kwitnie sierpień—wrzesień. Stosuje się pojedynczo i w grupach ogrodowych, w połączeniu z astrami i innymi bylinami.

Szarotka

Leontopodium alpinum — Szarotka alpejska. Pochodzi z Azji, Europy (Polska). Wysokogórska bylina o wysokości 10-20 cm. Należy do zmiennych gatunków różniących się od siebie barwą i kształtem. Liście i pędy grube, białe, filcowato owłosione. Koszyczki kwiatowe drobne, średnicy 5-8 cm, zebrane w szczytową główkę, otoczone gwiazdką poziomo odstających liści. Kwitnie czerwiec—sierpień. Szarotkę rozmnaża się przez siew w lutym—marcu, w inspekcie lub chłodnej szklarni. W maju sadzi się na miejsca stałe. Gleba pod szarotki powinna się składać z ziemi darniowej i gliny (w stosunku 1:1) oraz z kruszonego gruzu wapiennego. Szarotki alpejskie stosuje się na ogrody skalne, murki ogrodowe i na kwiat cięty, bezpieczniej jednak szarotkę alpejską na zimę przyrzucić gałązkami drzew iglastych.

Słonecznik

Pochodzi z Ameryki Północnej. Oprócz użytkowych roślin rocznych, słonecznik obejmuje wiele bylin o wysokości 14-3 m. Kwitnie od lipca do listopada. Słoneczniki są rozmnażane głównie z rozłogów, które odejmuje się wiosną, a dzięki łatwości rozmnażania mogą się stać uciążliwe, np. bulwa Helianthus tuberosus (Słonecznik bulwiasty) uprawiana często dla jadalnych części podziemnych. Słoneczniki nie są wymagające na glebę, rosną w każdej glebie ogrodowej, byle w stanowisku słonecznym. Stosowane są na grupy ogrodowe i parkowe, do zasłonięcia kompostów czy też zabudowań gospodarczych. Helianthus rigidus — Słonecznik szorstki. Wysokość 100-140 cm. Łodyga szorstka, owłosiona, liście naprzeciwległe, lancetowate lub jajowatolancetowate, skórzaste, grube, obustronnie szorstko owłosione, siedzące albo krótkoogonkowe. Koszyczki kwiatowe średnicy 5-8 cm, osadzone na długich szypułkach. Kwiaty języczkowe żółte, długości 3-4 cm, rurkowe czerwonobrunatne. Kwitnie sierpień—wrzesień. Bylina szybko się rozprzestrzeniająca. Helianthus salicifolius (H. orgyalis) — Słonecznik wierzbolistny. Wysokość 2-3 m. Łodyga gładka, naga, nie rozgałęziona, liście skrętoległe, równowąskie lub nitkowate, długości 20-40 cm, szerokości 0,4-1 cm. Koszyczki kwiatowe drobne, nieliczne, bez zpaczenia zdobniczego. Kwitnie koniec września—październik. Słonecznik wierzbolistny lubi stanowiska słoneczne i półcieniste. Sadzić należy w odległości 80-100 cm. Bylina niezwykle dekoracyjna, oryginalna, do stosowania w grupach parkowych i ogrodowych oraz do sadzenia przy basenach, szybko się rozrasta.

Dzielżan

Pochodzi z Ameryki Północnej. Byliny o łodygach sztywnych, wzniesionych, liściach skrętoległych, całobrzegich lub ząbkowanych, zbiegających, koszyczkach kwiatowych osadzonych pojedynczo lub zebranych w baldachogroniaste wiechy. Kwiaty brzeżne języczkowe, trójwrębne, żółte lub brunatnopurpurowe. Kwiaty rurkowe purpurowobrunatne. Dzielżan jest rozmnażany przez podział na wiosnę i z sadzonek lub przez siew w kwietniu—maju, w zimnym inspekcie. Rośnie dobrze na glebie piaszczysto-gliniasto-próchnicznej, w stanowisku możliwie wilgotnym, słonecznym. Dzielżan jest sadzony na grzędach bylinowych lub grupami na trawnikach. W ostre zimy jest pożądane lekkie przykrycie, ponieważ może wymarznąć. Należy go po przekwitnięciu przyciąć, aby spowodować przedłużenie kwitnienia. Odstępy sadzenia odmian niskich 35-40 cm, odmian wysokich 50-70 cm. Nadają się do uprawy na kwiat cięty. Helenium autumnale — Dzielżan jesienny. Wysokość 50-200 cm. Łodyga wąska, oskrzydlona, bruzdowana, rozgałęziona, liście zbiegające, lancetowate lub podługowatojajowate, ząbkowane. Koszyczki kwiatowo średnicy 3-5 cm, kwiaty języczkowe długości 5 cm, barwy żółtej łub dwubarwne czerwono-brunatne, kwiaty rurkowe żółte. Kwitnie lipiec— —październik. Z odmian godne polecenia są: H. autumnale .Grandicephalum’ — wysokość do 100 cm, kwiaty języczkowe żółte, rurkowe (środki) brązowe, kwitnie lipiec—sierpień; H, autumnale ,Pumilum Magnificum’ — wysokość 60-70 cm, kwiaty ciemnożółte, kwitnie czerwiec—lipiec. Helenium hoopesii — Dzielżan Hoopesa. Wysokość 40-50 cm. Łodyga rozgałęziona, w młodości owłosiona, gęsto ulistniona, z jednym lub kilkoma koszyczkami kwiatowymi, liście dość długie, podługowatolan- cetowate, dolne łopatkowate. Kwiaty języczkowe długości do 3 cm, barwy żółtej, kwiaty rurkowe żółte. Kwitnie maj—czerwiec. Gatunek ten, jako najniższy, sadzi się w rozstawie 40X50 cm. Helenium x hybridum — Dzielżan ogrodowy. Mieszaniec o przeróżnej wysokości roślin i barwie koszyczków kwiatowych.

Gailardia

Gaillardia x grandijlora — Gailardia wielkokwiatowa (Dzianwa, Kwiat papuzi). Pochodzi z Ameryki Północnej. Wysokość 30-60 cm. Łodyga wiotka, miękko owłosiona, liście lancetowate, całobrzegie lub zatokowo pierzaste wcinane. Koszyczki kwiatowe średnicy ok. 5 cm, z kwiatami języczkowymi barwy od jasnożółtej do brązowopurpurowej, często w środku ciemniejsze, dwubarwne, kwiaty rurkowe od ciemnożółtych do brunatnych, a nawet purpurowych. Kwitnie czerwiec—listopad, a nawet do pierwszych mrozów. Gailardię wielkokwiatową rozmnaża się z siewu lub przez podział i sadzonki na wiosnę. Sadzi się ją w odległościach 35-40 cm. Rośnie dobrze na glebie przepuszczalnej, piaszczysto-próchnicznej, z dodatkiem gliny, w stanowisku słonecznym. Najwłaściwsze jest zastosowanie gailardii na kwiat cięty, długo trzyma się w wodzie, może być stosowana na rabatach i w grupach, ale wymaga podpórek względnie pod wiązy wania, gdyż wiotkie łodygi najczęściej kładą się na ziemi.

Przymiotno okazałe

Pochodzi z Ameryki Północnej. Wysokość 40-70 cm. Podobne do niższych astrów. Łodyga rozgałęziona, liście odziomkowe łopatkowate, długoogonkowe, łodygowe lancetowate, całobrzegie, z brzegu orzęsione, siedzące. Koszyczki kwiatowe duże, zebrane często w baldachogrona. Kwiaty języczkowe u gatunku fioletowe, u odmian różnobarwne, bardzo wąskie, długości do 1 cm. Kwitną czerwiec—sierpień, zależnie od odmiany. Przymiotno okazałe jest rozmnażane przez podział po przekwitnięciu i z sadzonek wiosną, gatunek można rozmnażać przez siew. Wysiewa się od kwietnia do czerwca na rozsadniku. Sadzi się w odległości 35-40 cm. Przymiotno rośnie dobrze na każdej glebie ogrodowej, byle niezbyt suchej, w stanowisku słonecznym. Zastosowanie ma na kwietniki, obwódki, rabaty, grupy ogrodowe, ogrody skalne, a także na kwiat cięty. Nadają się do kompozycji bukietowych, w wodzie trzymają się długo. Cenniejszą odmianą jest E. x speciosus .Semiplenus nanus’ — o dużych koszyczkach kwiatowych.

Omieg

Pochodzi z Azji, Europy. Wysokość 15-100 cm. Bylina o liściach odziomkowych długoogonkowych, sercowatych, przypominających liście fiołków, ale większych. Liście łodygowe siedzące, wpół obejmujące łodygę. Koszyczki kwiatowe duże, osadzone na długich szypułkach. Kwiaty języczkowe brzeżne, żółte. Omieg jest rozmnażany przez podział zaraz po przekwitnięciu, rzadziej przez siew. Sadzić należy w rozstawie 30X40 cm. Omiegi rosną dobrze w słońcu i w półcieniu, w miejscach wilgotnych, na glebie żyznej, gliniasto-próchnicznej. Stosuje się je jako podszycie drzew i krzewów, nad stawami, na rabatach bylinowych i na grzędach kwiatowych na kwiat cięty. U nas w uprawie są stosowane trzy gatunki. Doronicum caucasicum — Omieg kaukaski. Pochodzi z Kaukazu. Wysokość 20-50 cm. Kłącza bulwiaste, łodyga nie rozgałęziona, liście odziomkowe owalnosercowate, karbowano-ząbkowane, łodygowe podługowatojajowate, obejmujące łodygę. Koszyczki kwiatowe średnicy 4 cm. Kwitnie najwcześniej spośród omiegów, w kwietniu i maju. Cenioną odmianą jest D. caucasicum ,Magnificum’ — o większych kwiatach. Doronicum columnae (D. cordatum) — Omieg sercowaty. Pochodzi z Alp i Apeninów. Wysokość 15-60 cm. Zbliżony wyglądem do D. caucasicum, różni się brakiem zgrubień na kłączach oraz nieco późniejszym kwitnieniem (maj—czerwiec). Doronicum plantagineum — Omieg babkolistny. Pochodzi z Europy. Wysokość 30-80 cm. Kłącza rozłogowe, łodyga u góry gruczołkowato owłosiona, rozgałęziona, liście odziomkowe odwrotniejajowate, długoogonkowć, liście łodygowe lancetowate, siedzące lub obejmujące łodygę. Koszyczki kwiatowe średnicy 4-6 cm, kwitnie maj—czerwiec. Cenną odmianą jest D. plantagineum ,Excelsum’ — stosuje się na rabaty, grupy ogrodowe oraz na kwiat cięty. Przy wysadzaniu należy stosować rozstawę 50X50 cm.

Nachyłek

Coreopsis uerticillata — Nachyłek okółkowy. Pochodzi z Ameryki Północnej. Wysokość 40-60 cm. Łodygi pojedyncze, dość sztywne. Liście lancetowate, u dołu często kształtu łopatkowego, gładkie. Koszyczki kwiatowe liczne, drobne, jasnożółte. Kwitnie czerwiec—sierpień. Wytwarza nasiona uskrzydlone, w kulistych torebkach. Nachyłek okółkowy można rozmnażać zarówno z nasion (wysiane wiosną, zakwitają jesienią tegoż roku), jak również z podziału i sadzonek. Silne przycięcie po przekwitnięciu przedłuża okres życia nachyłka. Wymagania glebowe nachyłka są niewielkie, udaje się on na glebie lekkiej, piaszczystej, w stanowisku słonecznym. Nachyłek okółkowy jest stosowany na rabaty bylinowe, a także na kwiat cięty, gdyż dobrze trzyma się w mieszkaniu. Z odmian na uwagę zasługuje C. uerticillata ,Grandiflora’ — odmiana o kwiatach większych, ciemnożółtych, stosuje się na rabaty i ogrody skalne, grupy ogrodowe, obwódki, sadzić należy w odstępach 30-40 cm.

Złocień

Rodzaj ten obejmuje wiele gatunków różniących się znacznie pomiędzy sobą. Należą tu zarówno złocienie ogrodowe, szklarniowe i gruntowe, jak i tzw. margerytki (Ch. leucanthemum). Złocienie są roślinami dnia krótkiego, toteż najczęściej kwitną jesienią. Chociaż powinny być sadzone w słońcu, ostre, mocne słońce opóźnia ich kwitnienie, dlatego zwykle wysadza się je na dekorację jesienią, tuż przed zakwitnięciem. Na kwitnienie ma również wpływ temperatura. Wysoka temperatura nie sprzyja u wielu odmian wykształcaniu pąków kwiatowych. Liście mają skrętoległe, pierzasto wcinane. Koszyczki kwiatowe średnicy 1-15 cm, pojedyncze, półpełne i pełne, barwy od białej, poprzez jasnożółtą, złocistą, brązową do ciemnofioletowej. Kwitną od lipca do listopada, a często do silniejszych mrozów. Złocienie rozmnaża się z sadzonek, z odrostów korzeniowych w maju, a także po przekwitnięciu przez podział. Sadzi się je zależnie od odmiany co 20-25 cm. Złocienie wymagają gleby żyznej, próchnicznej, o odczynie alkalicznym. Nie lubią gleby kwaśnej. Ważną rolę odgrywa zasilanie chryzantem podczas ich wzrostu. Chryzantemy stosuje się na grzędy bylinowe, rabaty jednorodne, a także jako grupy na trawniki i do obsadzania kwietników sezonowych. Przy odpowiednim cięciu niektóre odmiany tworzą piękne rabaty, niezastąpione jako dekoracje jesienne. Chrystanthemmri rnorifolium (Ch. x hortorum) — Złocień ogrodowy. Pochodzi z Japonii, Chin. Wysokość 20-80 cm. Liście jajowate, pierzastodzielne. Kwiaty, zależnie od typu i odmiany, różnej średnicy i barwy, od 1,5 cm (chryzantemy pomponowe) do 7 cm (wielkokwiatowe gruntowe). Muszą być przy tym odpowiednio prowadzone na jeden lub wiele pędów. Przez uszczykiwanie wierzchołków można otrzymać formy rozkrzewione, niższe, nadające się na rabaty, ostatnio często stosowane w parkach, przy zmianie dekoracji jesiennych. Złocienie ogrodowe wymagają gleby bardzo żyznej, zasobnej w wapń. Są one stosowane na rabatach, w grupach kwiatowych oraz przy odpowiednim prowadzeniu na skarpach. Odmian złocieni ogrodowych jest bardzo dużo, różnią się one pomiędzy sobą terminem kwitnienia, wielkością i barwą kwiatów. Chrysanthemum x koreanum — Złocień koreański. Są to mieszańce otrzymane w Ameryce z siewek koreańskich. Wysokość 50-4-80 cm. Koszyczki kwiatowe pojedyncze. Kwitnie od września do listopada, zależnie od odmiany. Chryzantemy koreańskie udają się na glebie żyznej, wapiennej, w stanowisku słonecznym lub półcienistym. Stosuje się je na rabaty, grupy ogrodowe, ogrody skalne oraz na kwiat cięty, gdyż tworzą lekkie, estetyczne bukiety. Odmiany późno zakwitające, jeżeli warunki jesieni nie sprzyjają ich zakwitnięciu, wymagają wcześniejszego ścięcia i przeniesienia do mieszkania. W warunkach krótkich dni jesiennych, przy temperaturze pokojowej zakwitają, trzymając się długo w wazonach. Chrysanthemum maximum (Leucanthemum maximum) — Złocień wielki (Jastrun). Pochodzi z Pirenejów. Byliny wysokości 50-M00 cm. Pędy gładkie, sztywne, nieco kanciaste, liście wydłużone, klinowato zaostrzone, górna część ząbkowana, skórzaste, zimotrwałe. Kwiaty przeważnie pojedyncze, języczkowe — białe, rurkowe — żółte, tworzą środek pojedynczych koszyczków kwiatowych, których średnica dochodzi do 10 cm . Kwitnie czerwiec—lipiec. Złocień wielki jest głównie rozmnażany przez podział w sierpniu. Wymaga on gleb żyznych, próchnicznych, dostatecznie wilgotnych. Złocień wielki jest stosowany na rabaty bylinowe, grupy ogrodowe i parkowe, a przede wszystkim na grzędy, przy produkcji na kwiat cięty. Nie mogą one jednak dłużej rosnąć na jednym miejscu, po 3-4 latach wymagają przesadzenia. Wyjątek stanowi odmiana Ch. maximum .Mount Kościuszko’, otrzymana w Polsce — w Bydgoszczy. Rośnie ona zdrowo na jednym miejscu przez wiele lat. Wysokość 100 cm. Koszyczki kwiatowe średnicy 10-12 cm, kwiaty języczkowe białe, na końcach rozcięte, lekko karbowane. Kwitnie w lipcu, po przyjęciu powtarza kwitnienie. Rozmnażana przez podział i z sadzonek. Rozsadza się ją co 5 lat. Sadzi się w odległości 40 cm. Chrysanthemum coccineum (Pyretrum roseum) — Maruna ogrodowa. Pochodzi z Kaukazu, Armenii. Wysokość 40-70 cm. Łodygi zwykle pojedyncze, czasami rozgałęzione. Liście dolne pierzaste, w górnej części łodygi pojedyncze, lancetowate. Koszyczki kwiatowe pojedyncze, pół- pełne i pełne. Kwiaty języczkowe białe, różowe i czerwone, kwiaty rurkowe żółte. Kwitnie maj—czerwiec, po przycięciu również w sierpniu i wrześniu. Marunę ogrodową rozmnaża się przez podział w lipcu po przekwitnięciu, rozsadzając na 3-4 tygodnie do małych doniczek. Sadzić należy w odległościach 40-60 cm, za gęsto sadzone wylęgają. Maruna ogrodowa lubi glebę żyzną, gliniasto-próchniczną, dostatecznie wilgotną, stanowisko słoneczne. Wymaga rozsadzania co 2-3 lata. Marunę ogrodową stosuje się na rabaty bylinowe, grupy ogrodowe, grzędy kwiatowe w uprawie na kwiat cięty. Z odmian godne polecenia są: Ch. coccineum ,Eileen May Robinson’ — o kwiatach dużych, jasnoróżowych, mocniejszych łodygach, Ch. coccineum ,Kelway’s Glorious’ — o kwiatach szkarłatnych, atłasowych — odmiana najwcześniejsza. Z odmian pełnokwiatowych należy wymienić: Ch. coccineum ,Lord Roseberry’ — o kwiatach ciemnoczerwonych, Ch. coccineum ,Queen Mary’ — o kwiatach jasnoróżowych, Ch. coccineum ,Yvonne Cayeux’ — o kwiatach białokremowych.